นักจิตวิทยาคลินิก เปิดคลินิกสุขภาพจิตได้ไหม?

1. นักจิตวิทยาคลินิก คือใคร?

นักจิตวิทยาคลินิก (Clinical Psychologist) คือผู้เชี่ยวชาญด้านการประเมินและดูแลปัญหาทาง อารมณ์ ความคิด พฤติกรรม บุคลิกภาพ และสุขภาพจิต โดยใช้กระบวนการทางจิตวิทยาคลินิก เช่น การสัมภาษณ์ การสังเกต แบบทดสอบทางจิตวิทยา และการบำบัดทางจิตวิทยา

ขอบเขตการทำงานหลัก เช่น

• ประเมินภาวะทางจิตใจ อารมณ์ และพฤติกรรม

• ใช้แบบทดสอบทางจิตวิทยาเพื่อประกอบการประเมิน

• ให้คำปรึกษาและบำบัดทางจิตวิทยา

• ช่วยปรับพฤติกรรมและฟื้นฟูสุขภาพจิต

• ประเมินความจำ เชาวน์ปัญญา บุคลิกภาพ หรือพัฒนาการตามความเหมาะสม

• ทำงานร่วมกับจิตแพทย์และวิชาชีพอื่นในกรณีที่ผู้รับบริการต้องได้รับการดูแลเพิ่มเติม

ดังนั้น นักจิตวิทยาคลินิกจึงมีบทบาทหลักในด้าน การประเมินทางจิตวิทยาและการบำบัดโดยไม่ใช้ยา

2.นักจิตวิทยาคลินิก กับ จิตแพทย์ ต่างกันอย่างไร?

แม้ทั้งสองวิชาชีพจะดูแลปัญหาสุขภาพจิตเหมือนกัน แต่ พื้นฐานวิชาชีพ ขอบเขตการรักษา การใช้ยา และรูปแบบคลินิกที่สามารถเปิดได้แตกต่างกัน

หัวข้อ	นักจิตวิทยาคลินิก	จิตแพทย์
วิชาชีพ	ผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก	แพทย์เฉพาะทางด้านจิตเวชศาสตร์
การประเมิน	ประเมินอารมณ์ พฤติกรรม บุคลิกภาพ และใช้แบบทดสอบทางจิตวิทยา	ตรวจและวินิจฉัยโรคทางจิตเวชในทางการแพทย์
การบำบัด	ให้คำปรึกษา จิตบำบัด และปรับพฤติกรรม	รักษาด้วยยา จิตบำบัด และติดตามอาการ
การสั่งยา	ไม่สามารถสั่งยาได้	สามารถสั่งยาได้
ใบอนุญาต	ใบอนุญาตผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก	ใบประกอบวิชาชีพเวชกรรม และวุฒิบัตร/อนุมัติบัตรจิตเวชศาสตร์
การเปิดคลินิก	คลินิกจิตวิทยาคลินิก	คลินิกจิตเวช / คลินิกจิตแพทย์

3.คลินิกจิตวิทยาคลินิก ให้บริการอะไรได้บ้าง?

คลินิกการประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก สามารถให้บริการด้านการตรวจ วินิจฉัย บำบัด และฟื้นฟูทางจิตวิทยา ภายใต้ขอบเขตวิชาชีพจิตวิทยาคลินิก

บริการหลักที่สามารถจัดให้มีได้

• การประเมินทางจิตวิทยา — ประเมินอารมณ์ พฤติกรรม บุคลิกภาพ เชาวน์ปัญญา ความเครียด และการปรับตัว

• การใช้แบบทดสอบทางจิตวิทยา — เพื่อประกอบการประเมินและวางแผนดูแล

• การบำบัดทางจิตวิทยา — เช่น Psychotherapy การให้คำปรึกษา และการปรับพฤติกรรม

• การฟื้นฟูทางจิตวิทยา — ช่วยพัฒนาการจัดการอารมณ์ พฤติกรรม และการดำเนินชีวิต

• การส่งเสริมสุขภาพจิต — คัดกรอง ให้คำแนะนำ และวางแนวทางดูแลหรือส่งต่อเมื่อเกินขอบเขตบริการ

ขอบเขตวิชาชีพตามกฎหมายครอบคลุมทั้ง การตรวจวินิจฉัยทางจิตวิทยาคลินิก การบำบัดและฟื้นฟูสภาพจิตใจ รวมถึงการประยุกต์จิตวิทยาคลินิกในงานสุขภาพจิต

บุคลากรต้องมีในคลินิกจิตวิทยาคลินิก

จัดหาแพทย์คลินิก > คลิก <

• ผู้ดำเนินการคลินิก

  • ต้องเป็น ผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก ที่มีใบอนุญาตถูกต้อง

  • ต้องสามารถควบคุมดูแลการดำเนินงานของคลินิกได้จริง

• นักจิตวิทยาคลินิกผู้ให้บริการเพิ่มเติม

  • ต้องมีใบอนุญาตผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก

  • สามารถให้บริการประเมิน ใช้แบบทดสอบ บำบัด และฟื้นฟูตามขอบเขตวิชาชีพ

• Reception / เจ้าหน้าที่สนับสนุน

  • ดูแลการนัดหมาย ลงทะเบียน เอกสาร และงานธุรการ

  • ไม่สามารถประเมิน วินิจฉัย หรือบำบัดแทนนักจิตวิทยาคลินิกได้

  
  

มาตรฐานการออกแบบตกแต่งคลินิกจิตวิทยาคลินิก

ออกแบบตกแต่งคลินิกตามมาตรฐาน >คลิก<

คลินิกการประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก มีเกณฑ์ด้านพื้นที่และการจัดห้องเฉพาะ โดยต้องคำนึงถึงทั้ง ความเป็นส่วนตัว ความปลอดภัย และพื้นที่สำหรับการประเมินหรือบำบัดทางจิตวิทยา

ขนาดพื้นที่ตามมาตรฐาน

• พื้นที่ให้บริการรวม ไม่น้อยกว่า 20 ตร.ม.

• ส่วนที่แคบที่สุด ไม่น้อยกว่า 3.00 ม.

• ประตูเข้า–ออกกว้าง ไม่น้อยกว่า 80 ซม.

• พื้นที่พักคอยมีเก้าอี้พนักพิง อย่างน้อย 5 ที่นั่ง

• หากทางเข้าต่างระดับและไม่สะดวกต่อรถเข็น ต้องจัด ทางลาดสำหรับผู้พิการหรือผู้สูงอายุ

ฟังก์ชันในคลินิกที่ต้องมีตามมาตรฐาน

1. โซนต้อนรับและพักคอย

จัดพื้นที่ Reception สำหรับลงทะเบียนและนัดหมาย พร้อมพื้นที่พักคอยอย่างน้อย 5 ที่นั่ง

สำหรับคลินิกจิตวิทยาคลินิกควรวางเคาน์เตอร์และพื้นที่รอให้เหมาะกับการรักษาความเป็นส่วนตัวของผู้รับบริการ โดยหลีกเลี่ยงการเปิดเผยข้อมูลการรับบริการโดยไม่จำเป็น

2. ห้องให้บริการทางจิตวิทยาคลินิก

เป็นพื้นที่หลักสำหรับ สัมภาษณ์ ประเมิน ใช้แบบทดสอบ ให้คำปรึกษา และบำบัดทางจิตวิทยา โดยมาตรฐานกำหนดว่า

• ห้องมีขนาด ไม่น้อยกว่า 9 ตาราง

• มีประตูเปิด–ปิดและแบ่งพื้นที่เป็นสัดส่วน

• มีโต๊ะสำหรับให้บริการอย่างน้อย 1 ตัว

• มีอ่างฟอกมือชนิด ไม่ใช้มือเปิด–ปิดน้ำ พร้อมสบู่และกระดาษหรือผ้าเช็ดมือแบบใช้ครั้งเดียว

  
  

ห้องต้องมีความมิดชิด และ ห้ามติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในห้องที่เกี่ยวข้องกับการประกอบโรคศิลปะ เพื่อรักษาความเป็นส่วนตัวของผู้รับบริการ

3. พื้นที่เก็บแบบทดสอบและเครื่องมือ

ต้องมี ตู้เก็บเครื่องมือและแบบทดสอบทางจิตวิทยาคลินิกแยกเป็นสัดส่วน มิดชิด และมีกุญแจล็อก โดยควบคุมการใช้งานโดยผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาจิตวิทยาคลินิก

ควรเผื่อพื้นที่สำหรับจัดเก็บชุดทดสอบ เช่น แบบประเมินเชาวน์ปัญญา บุคลิกภาพ ประสาทจิตวิทยา พัฒนาการเด็ก และความบกพร่องทางการเรียนรู้ ตามบริการที่คลินิกเปิด

4. พื้นที่เก็บเวชระเบียน

ต้องมีตู้ ชั้น หรือระบบจัดเก็บเวชระเบียนที่ มั่นคง ปลอดภัย และค้นหาได้ง่าย หากใช้ระบบคอมพิวเตอร์ต้องมีระบบสำรองข้อมูลเพื่อป้องกันข้อมูลสูญหาย

5. ห้องน้ำและพื้นที่ส่วนกลาง

• ต้องมีห้องน้ำที่ถูกสุขลักษณะ อย่างน้อย 1 ห้อง

• หากอยู่ในศูนย์การค้า สามารถใช้ห้องน้ำส่วนกลางได้ตามหลักเกณฑ์

• ต้องมีแสงสว่างและการระบายอากาศเพียงพอ

• หากความสูงพื้นที่ต่ำกว่า 2.60 ม. ต้องจัดระบบระบายอากาศเพิ่มเติม

  
  

หากมีนักจิตวิทยาคลินิกหลายคน หรือมีบริการ Assessment, Psychotherapy, Counseling หรือบริการเฉพาะกลุ่ม พร้อมกัน ควรเพิ่มจำนวนห้องให้สัมพันธ์กับจำนวนผู้ให้บริการ โดยแต่ละห้องต้องเป็นสัดส่วนและรองรับลักษณะบริการนั้น

5. อุปกรณ์ เวชภัณฑ์ และเครื่องมือที่ต้องมีตามมาตรฐานคลินิก

เช่าอุปกรณ์หขออนุญาตเปิดคลินิก >คลิก <

คลินิกการประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก ต้องเตรียมทั้งระบบเวชระเบียน อุปกรณ์ประจำห้อง เครื่องมือประเมินทางจิตวิทยา และอุปกรณ์ด้านความปลอดภัยให้สอดคล้องกับบริการที่เปิด ดังนี้

1. ระบบเวชระเบียนและข้อมูลผู้รับบริการ

ต้องมีระบบจัดเก็บข้อมูลที่ มั่นคง ปลอดภัย และค้นหาได้ง่าย หากเป็นระบบคอมพิวเตอร์ต้องมีระบบสำรองข้อมูล โดยเวชระเบียนควรบันทึกข้อมูลสำคัญ เช่น

• ประวัติผู้รับบริการ รายงานผลทางจิตวิทยาคลินิก

• บันทึกการให้บริการ

• ชื่อพร้อมเลขที่ใบอนุญาตของผู้ให้บริการทุกครั้ง

2. อุปกรณ์ประจำห้องให้บริการ

ต้องมีอุปกรณ์พื้นฐาน เช่น

• โต๊ะและเก้าอี้สำหรับให้บริการ

• โต๊ะหรือชั้นวางเครื่องมือ

• ตู้เก็บแบบทดสอบและเครื่องมือ เป็นสัดส่วน มิดชิด และมีกุญแจล็อก

• อ่างฟอกมือชนิดไม่ใช้มือเปิด–ปิดน้ำ พร้อมสบู่และกระดาษหรือผ้าเช็ดมือแบบใช้ครั้งเดียวในห้องที่มีหัตถการ

การใช้และจัดเก็บเครื่องมือทางจิตวิทยาคลินิกต้องอยู่ภายใต้การควบคุมของผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาจิตวิทยาคลินิก

3. เครื่องมือประเมินทางจิตวิทยาคลินิก

ต้องเตรียมแบบทดสอบให้ตรงกับประเภทบริการที่เปิด โดยแบบตรวจมาตรฐานระบุกลุ่มเครื่องมือ เช่น

• แบบทดสอบเชาวน์ปัญญา — เช่น Wechsler Intelligence Scales, Stanford-Binet

• แบบทดสอบบุคลิกภาพ — เช่น Rorschach, TAT, MMPI

• แบบทดสอบประสาทจิตวิทยา — เช่น Stroop Test, Wisconsin Card Sorting Test, Wechsler Memory Scale

• แบบทดสอบพัฒนาการเด็ก — เช่น Denver Development Screening Test, Vineland Adaptive Behavior Scales

• แบบทดสอบความบกพร่องทางการเรียนรู้ — เช่น WRAT, Woodcock-Johnson

แต่ละประเภทให้จัดเตรียม อย่างน้อย 1 รายการตามลักษณะบริการที่เปิด พร้อมอุปกรณ์ประกอบการทดสอบ เช่น นาฬิกาจับเวลา แบบบันทึก ดินสอ กระดาษ และยางลบ

4. แบบบันทึกการให้บริการ

ต้องมี แบบบันทึกการบริการทางจิตวิทยาคลินิก เช่น

• บันทึกการประเมิน

• การบำบัด

• การติดตามผล

• ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการให้บริการแต่ละครั้ง

  
  

5. อุปกรณ์และระบบความปลอดภัย

ต้องเตรียม

• ถุงบีบลมพร้อมหน้ากากช่วยหายใจ (Ambu Bag) สำหรับช่วยเหลือผู้ป่วยฉุกเฉิน

• แผนและขั้นตอนการส่งต่อผู้ป่วยกรณีฉุกเฉิน

• เบอร์โทรศัพท์โรงพยาบาลสำหรับส่งต่อ ติดไว้ในจุดที่เห็นได้ชัดเจน

• ถังดับเพลิงขนาด ไม่น้อยกว่า 10 ปอนด์ พร้อมใช้งานและติดตั้งทุกชั้น

• ถังขยะทั่วไปและขยะติดเชื้อตามมาตรฐาน

6.เอกสารขออนุญาตเปิดคลินิกจิตวิทยาคลินิก

สำหรับการเปิด คลินิกการประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก ต้องเตรียมเอกสารของผู้ประกอบกิจการ ผู้ดำเนินการ สถานที่ และแบบคำขอให้ครบถ้วนก่อนยื่นขออนุญาต

เอกสารผู้ขออนุญาต / ผู้ประกอบกิจการ

• สำเนาบัตรประชาชน

• สำเนาทะเบียนบ้าน

• ใบรับรองแพทย์ตามหลักเกณฑ์

• กรณีเป็นนิติบุคคล เตรียม หนังสือรับรองนิติบุคคล วัตถุประสงค์ และเอกสารผู้มีอำนาจลงนาม

• หากไม่ได้เป็นเจ้าของพื้นที่ ต้องมีหลักฐานสิทธิในการใช้สถานที่ เช่น สัญญาเช่า

เอกสารผู้ดำเนินการคลินิก

ผู้ดำเนินการต้องเป็น ผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก ที่มีใบอนุญาตถูกต้อง และสามารถควบคุมดูแลคลินิกได้จริง โดยเวลาปฏิบัติงานต้องไม่ซ้ำซ้อนตามหลักเกณฑ์

เอกสารหลัก เช่น

• สำเนา ใบอนุญาตเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาจิตวิทยาคลินิก

• ใบรับรองแพทย์

• รูปถ่ายตามขนาดที่กำหนด

• เอกสารรับรองการเป็นผู้ดำเนินการและวัน–เวลาปฏิบัติงาน

• หากมีนักจิตวิทยาคลินิกคนอื่นร่วมให้บริการ ต้องยื่น แบบ ส.พ.6 สำหรับผู้ปฏิบัติงานแต่ละคน

  
  

เอกสารสถานที่และแผนงาน

• แผนผังภายในคลินิก แสดงพื้นที่ใช้งานและขนาด (กว้าง x ยาว)

• แผนที่ตั้งสถานพยาบาล (ห้ามแคปจาก Google Map)

• สำเนาสัญญาเช่า หรือโฉนดที่ดิน (กรณีเจ้าของเอง)

• หนังสือยินยอมให้ใช้สถานที่ (กรณีเช่า) พร้อมสำเนาบัตรประชาชนผู้ให้เช่า

• สำเนาทะเบียนบ้านที่ตั้งคลินิก

เอกสารแบบคำขอสำหรับเปิดคลินิก

• แบบส.พ.1 คําขออนุมัติแผนงานการจัดตั้งสถานพยาบาล ประเภทที่ไม่รับผู้ป่วยไว้ค้างคืน

• แบบส.พ.5 คําขออนุญาตให้ประกอบกิจการสถานพยาบาล

• แบบส.พ.6 หนังสือแสดงความจำนงเป็นผู้ปฏิบัติงาน ในสถานพยาบาลของผู้ประกอบวิชาชีพ

• แบบส.พ.18 คำขอรับใบอนุญาตให้ดำเนินการสถานพยาบาล

ดเอกสาร แบบส.พ (ทั้งหมด

เอกสารอื่นๆ

• สัญญารับกำจัดขยะติดเชื้อ หรือหนังสือตอบรับจากโรงพยาบาล

• มาตรฐานป้ายคลินิกที่ผู้ประกอบการต้องปฏิบัติตาม 

7. ยื่นขออนุญาตเปิดคลินิกจิตวิทยาคลินิก

ดำเนินการขออนุญาตเปิดคลินิก > คลิก <

เมื่อเตรียม สถานที่ ผู้ดำเนินการ บุคลากร เครื่องมือ และเอกสารครบแล้ว จึงเข้าสู่ขั้นตอนยื่นขออนุญาตและตรวจมาตรฐานสถานพยาบาล หลังได้รับใบอนุญาตประกอบกิจการและใบอนุญาตดำเนินการแล้ว จึงสามารถเปิดให้บริการได้

การเปิดคลินิกจิตวิทยาคลินิกมีรายละเอียดตั้งแต่ การกำหนดบริการ ออกแบบพื้นที่ตามมาตรฐาน เตรียมแบบทดสอบและเครื่องมือ จัดบุคลากร ไปจนถึงการขออนุญาต การวางแผนให้ครบตั้งแต่ต้นจะช่วยลดการแก้ไขและค่าใช้จ่ายซ้ำซ้อนระหว่างดำเนินการ สอบถามและปรึกษาการเปิดคลินิกได้ที่ LINE ID : @clinicdeccor

---